CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH – TƯỢNG ĐÀI LỚN MẪU MỰC

ĐỐI VỚI CÁN BỘ ĐẢNG VIÊN VỀ SỰ NHẤT QUÁN

GIỮA LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

    Tóm tắt:

    Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn căn dặn cán bộ, đảng viên phải thống nhất giữa lý luận và thực tiễn theo tinh thần biện chứng. Lý luận đóng vai trò soi đường, định hướng, trong khi thực tiễn là môi trường kiểm nghiệm để tránh bệnh “giáo điều” hay “kinh nghiệm”. Sự gắn kết mật thiết này giúp lý luận và thực tiễn bổ trợ, hoàn thiện lẫn nhau trên mọi lĩnh vực đời sống. Đến nay, tư tưởng của Người vẫn vẹn nguyên giá trị, giúp cán bộ tự hoàn thiện và củng cố vững chắc niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước.

    Từ khóa: Chủ tịch Hồ Chí Minh, lý luận, thực tiễn

    Nội dung

    Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm đến tư tưởng của cán bộ và khẳng định cán bộ có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng, quyết định sự thành bại của cách mạng, đó là: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”, hoặc “Muôn việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hoặc kém”[1]. Chính vì đề cao vị trí, vai trò của người cán bộ, đảng viên nên Người luôn chăm lo xây dựng, rèn luyện đội ngũ cán bộ có phẩm chất và năng lực, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ cách mạng, cho giai đoạn hiện tại và cho mai sau. Xâu chuỗi lại, chúng ta thấy tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác cán bộ là những bài học vô giá, là những “nguyên tắc vàng”, là sự đúc kết kinh nghiệm trong tuyển chọn cán bộ đối với yêu cầu cách mạng. Đó còn là phương pháp luận khoa học để các cấp ủy Đảng hay những người trực tiếp làm công tác cán bộ xây dựng đội ngũ cán bộ cho Đảng, cho dân xem xét, vận dụng. Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng vĩ đại của Bác, công việc đào tạo cán bộ luôn được chăm lo cho cả hiện tại và tương lai và xem như một nhân tố quyết định thắng lợi của cách mạng vì thành công trên mặt trận tư tưởng chính là bước thành công lớn của cách mạng. Người đã thấm nhuần chủ nghĩa Mác - Lênin về biện chứng giữa lý luận và thực tiễn để rồi từ đó xây dựng và phát động phong trào nói đi đôi với làm, hiện thực hóa trong từng hành động cách mạng, nhất là đối với mỗi cán bộ, đảng viên.

    Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng: “…các dân tộc phương Đông đều giàu tình cảm và đối với họ một tấm gương sống còn có giá trị hơn một trăm bài diễn văn tuyên truyền”[2]. Từ nhận đó chúng ta có thể thấy cuộc đời của Hồ Chủ tịch vĩ đại mãi là tấm gương sáng ngời chí khí cách mạng kiên cường, chí công vô tư, tác phong khiêm tốn, giản dị và Người xứng đáng là tượng đài lớn mẫu mực đối với cán bộ đảng viên về sự nhất quán giữa lý luận và thực tiễn. Tất cả những câu nói, bài viết của Người ngoài sức thuyết phục của tính khoa học, tính lý luận, tính cách mạng, còn có sức thuyết phục vô cùng mạnh mẽ từ chính những hành động, việc làm gương mẫu.

    Bác đã chỉ ra cho chúng ta thấy người cán bộ, đảng viên không đơn thuần là người lãnh đạo quần chúng, người có khả năng tuyên truyền, vận động quần chúng bằng lời nói mà còn phải là người lính xung kích trên mọi mặt trận, cả thời chiến lẫn thời bình. Hiện nay, chúng ta thấy rằng đại đa số cán bộ, đảng viên rất gương mẫu, tiên phong thông qua những hành động thiết thực, tức là nói và làm phải đi đôi, từ lý luận đi đến hành động thực tiễn đúng đắn. Nếu chỉ nói mà không làm, không thể hiện bằng hành động cụ thể thì không thể nào động viên, kêu gọi và tổ chức quần chúng thực hiện thắng lợi các chủ trương, đường lối của Đảng. Học tập và phát huy đạo đức, phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đã cho chúng ta thấy rằng muốn quần chúng, đảng viên cấp dưới làm theo chủ trương đường lối, nghị quyết thì cán bộ, đảng viên cấp trên phải gương mẫu làm trước, thực hiện trước, đó mới thực sự là phương pháp tuyên truyền có hiệu quả. Cho nên việc tuyên truyền giáo dục, không đi đến thuyết phục chỉ bằng lời nói suông hay những khẩu hiệu trừu tượng mà phải bằng chính hành động thực tế, bằng sự gương mẫu chuẩn chỉnh của bản thân mỗi cán bộ, đảng viên, có như vậy mới có thể minh chứng cho lời nói, sự tuyên truyền thêm hiệu quả thuyết phục cao. Người yêu cầu phải khắc phục tình trạng nói một đằng, làm một nẻo; nói nhiều làm ít; hoặc nói mà không làm. Người đã khái quát về đạo đức cách mạng và xem đó là biểu trưng cho sự nhất quán lý luận và hành động cách mạng: “Đạo đức cách mạng là hòa mình với quần chúng thành một khối, tin quần chúng, hiểu quần chúng, lắng nghe ý kiến của quần chúng. Do lời nói và việc làm, đảng viên, đoàn viên và cán bộ làm cho dân tin, dân phục, dân yêu, đoàn kết quần chúng chặt chẽ chung quanh Đảng, tổ chức, tuyên truyền và động viên quần chúng hăng hái thực hiện chính sách và nghị quyết của Đảng”[3].

    Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn thấu hiểu tâm tư, nguyện vọng của nhân dân và yêu cầu người cán bộ, đảng viên cần phải “miệng nói, tay làm” và cao hơn là mình phải làm trước, làm nhiều, làm gương: “Muốn hướng dẫn nhân dân, mình phải làm mực thước cho người ta bắt chước”[4], và Người cũng cho rằng “đảng viên đi trước, làng nước theo sau. Đó là một lời khen chân thành đối với đảng viên và cán bộ chúng ta… Đó là những bông hoa tươi thắm của chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Nhân dân ta và Đảng ta rất tự hào có những người con xứng đáng như thế”[5]. Bên cạnh đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng phê phán những người nói nhiều làm ít, nói một đằng, làm một nẻo, hoặc nói mà không làm là những cán bộ dở. Đây là những nhân tố tiềm ẩn, gây ảnh hưởng xấu đến hình ảnh người cán bộ đảng viên mà Đảng ta đã dày công xây dựng, xa hơn, có thể làm suy yếu sức mạnh của tổ chức đảng, làm suy giảm niềm tin của quần chúng nhân dân và dẫn đến sự tha hóa của chính bản thân cán bộ, đảng viên ấy và những nguy cơ diễn tiến sâu xa hơn.

    Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh, trong năm 2025 ngay sau khi sáp nhập và những tháng đầu năm 2026, Trường Chính trị tỉnh Tây Ninh đã thực hiện một bước ngoặt quan trọng khi cụ thể hóa phương châm “nói đi đôi với làm” thành kim chỉ nam cho mọi hoạt động. Nhà trường không còn dừng lại ở việc truyền thụ kiến thức kinh điển một chiều mà đã chủ động đáp ứng yêu cầu thực tiễn, bám sát nhu cầu cấp thiết của địa phương trong giai đoạn mới. Mối quan hệ giữa lý luận và thực tiễn được thắt chặt thông qua việc lồng ghép các kỹ năng hiện đại như chuyển đổi số, quản lý hành chính công và quản trị rủi ro vào chương trình giảng dạy. Đặc biệt, các chuyên đề lý luận đã được “Tây Ninh hóa” một cách sinh động, đưa những vấn đề mang tính thời sự của tỉnh như: chiến lược phát triển kinh tế cửa khẩu, quy hoạch du lịch bền vững tại núi Bà Đen, hay các thách thức trong công tác quản lý biên giới vào trực tiếp bàn thảo tại giảng đường. Cách tiếp cận này không chỉ giúp học viên nắm vững bản chất của lý luận mà còn trang bị cho họ nhãn quan thực tế để nhận diện và tháo gỡ các “nút thắt” tại cơ sở một cách hiệu quả.

    Sự thống nhất giữa nhận thức và hành động càng được khẳng định rõ nét thông qua việc triển khai các lớp Trung cấp và Cao cấp lý luận chính trị, gắn kết việc trau dồi tri thức với rèn luyện đạo đức cách mạng theo Quy định số 144-QĐ/TW. Nhằm gắn kết lý luận với thực tiễn, hoạt động nghiên cứu thực tế trong hoặc ngoài tỉnh trong chương trình trung cấp lý luận chính trị là một phần bắt buộc trong chương trình. Thông qua các đợt đi nghiên cứu thực tế, học viên tiếp thu, hình thành các giải pháp thực tế cho địa phương, cơ quan, đơn vị. Song song đó, công tác nghiên cứu khoa học của trường năm 2025 đã thực sự bám sát vào thực tiễn, với nhiều đề tài cấp tỉnh, cấp trường được nghiệm thu đánh giá hoàn thiện tốt, để từ đó làm phong phú thêm kho tàng lý luận giảng dạy. Với quyết tâm cao độ để hoàn thiện các tiêu chí và đạt chuẩn mức 1 từ nay đến cuối năm 2027. Trường Chính trị Tây Ninh khẳng định vị thế là trung tâm tôi luyện bản lĩnh chính trị và năng lực thực thi công vụ. Đây chính là địa chỉ đỏ đào tạo nên đội ngũ cán bộ vừa vững vàng về lý luận, vừa sắc bén trong thực hành, củng cố vững chắc niềm tin của Đảng bộ và nhân dân tỉnh nhà vào sự nghiệp đổi mới.

    Từ hình tượng mẫu mực của Chủ tịch Hồ Chí Minh về thực hiện nhất quán lý luận với thực tiễn, nói đi đôi với làm, trong rèn luyện cán bộ, đảng viên, giảng viên Trường Chính trị tỉnh Tây Ninh hiện nay, cần đảm bảo các định hướng sau:

    Thứ nhất, Lãnh đạo Trường nên xác định lý luận gắn liền với thực tiễn, nói đi đôi với làm là trách nhiệm, vai trò của một bộ máy hiệu năng đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới

    Lãnh đạo phải sâu sát thực tiễn, hiểu rõ nhiệm vụ của nhà Trường cũng như nắm rõ năng lực, sở trường của từng cán bộ, đảng viên trong Trường để triển khai công việc, phân công nhiệm vụ đạt hiệu quả cao nhất. Đồng thời phải nắm chắc xu thế vận động và phát triển của các nhân tố bên ngoài ảnh hưởng như thế nào đến hoạt động của Trường, để từ đó đưa ra những giải pháp mang tính định hướng giúp toàn Trường đạt được hiệu quả trong công tác và cùng hoàn thành nhiệm vụ ở mức cao nhất.

    Song song đó, phải thực hiện nghiêm nguyên tắc “tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách”, “tập trung dân chủ” trong thực tế công tác nhằm mục đích phát huy cao nhất trí tuệ, sự đóng góp của mỗi cán bộ, đảng viên nhưng cũng kiên quyết ngăn ngừa và hạn chế tình trạng dân chủ quá trớn để giữ gìn nội bộ Trường luôn trong sạch, vững mạnh, đoàn kết.

    Thứ hai, cán bộ, đảng viên, giảng viên nhà trường cần làm gương và nêu gương thiết thực

    Mỗi cán bộ, đảng viên, giảng viên Trường Chính trị tỉnh Tây Ninh cần tiên phong, gương mẫu trong tư tưởng và hành động với tinh thần đảng viên đi trước, làng nước theo sau, thể hiện trong mỗi hành động, phát huy hết vai trò của mỗi cá nhân trong việc vận dụng lý luận vào thực tiễn và dùng thực tiễn minh chứng sự đúng đắn của lý luận,…có như vậy chúng ta mới thể hiện tốt vai trò tuyên truyền của người cán bộ, đảng viên Trường Chính trị, người giảng viên dưới góc độ giảng dạy, nghiên cứu, tăng thêm uy tín của giảng viên đối với học viên, giúp học viên củng cố niềm tin vào chủ nghĩa Mác-Lênin vào vai trò lãnh đạo của Đảng,... chính những yếu tố ấy sẽ làm cho vị thế, vai trò của Trường Chính trị ngày càng được nâng cao.

    Thứ ba, cần xây dựng cơ chế kiểm tra, giám sát việc thực hiện lời nói, hành động, việc làm của cán bộ, đảng viên thông qua việc thực hiện nội quy, quy chế hiện hành

    Phát huy vai trò giám sát quần chúng nhân dân của mỗi cán bộ, đảng viên để thể hiện rằng mỗi người đều có thể trở thành một người chiến sĩ trên mặt trận đấu tranh xây dựng xã hội mới, thể hiện ở việc nói đi đôi với làm và cơ chế giám sát lẫn nhau trên tinh thần tình đồng chí. Giám sát không phải để tị nạnh, cạnh khóe nhau mà chúng ta cần phải hiểu sâu xa việc giám sát là để kiểm chứng lý luận và thực tiễn có đồng nhất hay không, quyết tâm không để xảy ra tình trạng lý thuyết suông, mục tiêu phương hướng không được thực hiện triệt để hoặc thực hiện không hiệu quả hoặc tình trạng tha hóa.

    Việc xây dựng cơ chế kiểm tra, giám sát thực hiện lời nói, việc làm sẽ là một giải pháp hay giúp phòng ngừa được những hiện tượng lệch lạc, lối làm việc cá nhân chủ nghĩa, thiếu khoa học, chưa hiệu quả trong cán bộ, đảng viên, từ đó góp phần làm trong sạch Đảng bộ, củng cố đoàn kết trong nội bộ Trường, tăng cường vai trò của cán bộ, giảng viên Trường Chính trị đối với nhiệm vụ chung của Trường và đối với cấp trên.

    Như vậy, có thể nói, Chủ tịch Hồ Chí Minh là tấm gương, là tượng đài lớn mẫu mực về sự nhất quán giữa lý luận và thực tiễn, về nói đi đôi với làm. Qua đó, chúng ta nhận thức rằng, noi theo Người, mỗi cán bộ, đảng viên, giảng viên Trường Chính trị tỉnh Tây Ninh tự rút ra cho mình những bài học quý báu trong việc tự rèn luyện, hoàn thiện bản thân, hướng đến hoàn thành nhiệm vụ chung toàn Trường./.

ThS. Nguyễn Đình Phong
Phòng QLĐT, BD và NCKH

     Tài liệu tham khảo

     1. Hồ Chí Minh (2011): Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, các tập: t.1, t.5, t.6, t.10, t.11.     

     2. Trường Chính trị tỉnh Tây Ninh (2025), Báo cáo tổng kết công tác năm 2025 và phương hướng, nhiệm vụ năm 2026.